Cursus Mezzotint

Docent: Sjoerd Tegelaers
3-daagse cursus

Zaterdag 1, 8 en 15 juni 2024 van 10:00 – 15:00 uur.
Maximaal 6 deelnemers – bij voldoende aanmeldingen (4) gaat de cursus van start
Kosten: € 300,00 (incl. btw en materiaal)

In drie lesdagen krijg je de mogelijkheid om alle kennis op te doen die nodig is om een mezzotint voor te bereiden, te bewerken (polijsten) en af te drukken. Na deze workshop heb je de volgende kennis en ervaring opgedaan met:

  • Een kijk op de geschiedenis van de techniek en een overzicht van werken van hedendaagse grafici.
  • De verschillende mogelijkheden van de techniek.
  • Het voorbewerken van een koperplaat met het wiegijzer.
  • Het overzetten van een schets op een voorbewerkte plaat of het maken van vrij werk.
  • Het gebruik van de verschillende gereedschappen om je werk mee te maken.
  • Het onderhoud van je gereedschap.
  • Het afdrukken van een mezzotint.

De lessen zijn als volgt opgebouwd:

1e lesdag:
Voor iedere cursist is een 10x15cm koperplaat voorbewerkt. Tijdens de eerste les wordt meer verteld over de geschiedenis van de techniek, ook bekijken we werken van hedendaagse kunstenaars die gespecialiseerd zijn in mezzotint. Hierna demonstreer ik hoe het wiegijzer en de andere gereedschappen gebruikt moeten worden. Ook laat ik tijdens de eerste les zien hoe je een voorbereidende schets op je koperplaat kunt overzetten en gaan we een plaat voorbereiden om voor te bewerken met het wiegijzer.

Voor alle cursisten heb ik gereedschap bij me. Alle cursisten krijgen deze gereedschappen in bruikleen mee. Hierdoor hebben de cursisten de mogelijkheid om tijdens de week die tussen de lessen in zit zelf aan de slag te gaan met het voorbewerken van een koperplaat. Jullie krijgen ook één 7x10cm koperplaat mee om thuis tussen de lessen door voor te bewerken.

2e lesdag:
Tijdens de tweede les worden de door cursisten voorbewerkte platen nagekeken. Ook gaan we tijdens deze les beginnen met het maken van de eerste proefdrukken. Het onderhoud en slijpen van het gereedschap wordt ook behandeld.

3e lesdag:
De laatste les staat in het teken van het afronden van de werken en het afdrukken ervan. Tijdens alle lessen is er voldoende ruimte voor vragen.

Over de Mezzotint

Mezzotint is ook bekend onder de naam Zwarte Kunst, deze techniek werd omstreeks 1634 ontwikkeld door de Duitser Ludwig von Siegen. Het is een diepdruktechniek, waarbij je een intens zwart en fluwelig effect kunt bereiken.

“Mrs Abington” – door Elizabeth Judkins, 1769

In de 17e en 18e eeuw kende deze techniek zijn hoogtij dagen, het is de eerste grafische techniek waarbij vanuit verschillende tonen werd gewerkt in plaats van lijnen, zoals bij gravure en droge naald etsen. De subtiele toonovergangen brachten nieuwe mogelijkheden met zich mee, vandaar dat mezzotint veel is gebruikt om reproducties van schilderkunst te maken. Ook is de mezzotint uiterst geschikt voor het maken van portretten. Mezzotint begon aan populariteit te verliezen toen de fotografie zijn intrede maakte. De techniek is namelijk ontzettend tijdrovend en niet makkelijk te leren. Een goede begeleiding in het leren van mezzotint is dan ook belangrijk.

Indian Widow, John Raphael Smith, mezzotint, 1775

Bij de mezzotint wordt eerst de hele koperplaat geruwd met een speciaal gereedschap: het wiegijzer. Dit is een instrument met een waaiervormige, gekartelde kop die rijen putjes en bramen op de koperplaat achterlaat. Tijdens het voorbewerken creëer je miljoenen bramen op je plaat. Als je een volledig voorbewerkte mezzotintplaat afdrukt, is het resultaat een volledig zwarte prent. Vanuit het zwart werk je vervolgens naar lichtere delen toe, vandaar de naam ‘zwarte kunst’. Om een voorstelling aan te brengen worden sommige delen van de geruwde plaat met een schraapstaal/ polijststaal glad gemaakt. Op die plekken pakt de inkt niet meer evenredig en ontstaan dus bij de afdruk de lichte partijen. Door gedeeltes meer of minder te polijsten is het mogelijk om verschillende grijstonen te maken, de techniek maakt vloeiende overgangen mogelijk tussen de verschillende grijstonen.

Over Sjoerd Tegelaers

“In 2014 ben ik afgestudeerd aan de AKI in Enschede. Hierna, heb ik in 2015 een postgraduate studie printmaking gevolgd aan de kunstacademie van Wroclaw (Polen). Hier heb ik mijn kennis van mezzotint onder begeleiding van een meesterdrukker verder uit kunnen breiden. Na het afronden van deze studie ben ik me steeds verder blijven specialiseren. Door middel van experimenteren en veel doorzettingsvermogen heb ik een uitgebreide kennis over de techniek opgebouwd.”

www.sjoerdtegelaers.com

Meer inspiratie voor Mezzotint?

Kijk dan eens naar deze hedendaagse kunstenaars:

  • Mari Hallapuro
  • Carolien Koenders
  • Tomasz Winiarski
  • Art Werger
  • Guntars Sietins
  • Mark Frising
  • Martin Mitchell
  • Erling Valtyrson
  • Mikio Watanabe